Προσωπική Διαφορά Σύνταξης 2026: Ποιοι Παίρνουν Αύξηση

Οι κύριες συντάξεις παίρνουν αύξηση κάθε χρόνο από το 2023. Κι όμως, περίπου 800.000 συνταξιούχοι δεν είδαν ούτε ευρώ παραπάνω στον λογαριασμό τους μέχρι και το 2025. Ο λόγος έχει όνομα: προσωπική διαφορά σύνταξης — ένα ποσό που απορροφούσε ολόκληρη την αύξηση πριν αυτή φτάσει στην τσέπη.

Ο Ν.5259/2025 βάζει τέλος σε αυτόν τον μηχανισμό, σταδιακά μέσα στο 2026 και οριστικά από το 2027. Το άρθρο εξηγεί τι είναι η προσωπική διαφορά, γιατί εξαφάνιζε τις αυξήσεις, ποιοι θα δουν πραγματικό όφελος και ποιοι όχι, και πώς θα υπολογίζεται πλέον η αύξηση στη σύνταξη.

Η κατάργηση της προσωπικής διαφοράς συνοπτικά

• Προσωπική διαφορά είναι το ποσό που κρατήθηκε από τον επανυπολογισμό του Ν.4387/2016, ώστε να μη μειωθεί η καταβαλλόμενη σύνταξη όσων βγήκαν χαμηλότερα με το νέο σύστημα.
• Από το 2023 έως το 2025, η ετήσια αύξηση συμψηφιζόταν πλήρως με την προσωπική διαφορά. Στην πράξη, η τσέπη έμενε στο μηδέν.
• Ο Ν.5259/2025 (άρθρο 265) καταργεί σταδιακά αυτόν τον συμψηφισμό.
• Μέσα στο 2026, όσοι διατηρούν προσωπική διαφορά εισπράττουν τουλάχιστον τη μισή ετήσια αύξηση.
• Από 1η Ιανουαρίου 2027, ο συμψηφισμός καταργείται εντελώς. Περίπου 671.586 συνταξιούχοι θα παίρνουν ολόκληρη την αύξηση, ανεξάρτητα από την προσωπική τους διαφορά.

Τι είναι η προσωπική διαφορά στη σύνταξη

Η ιστορία ξεκινά με τον νόμο Κατρούγκαλου, τον Ν.4387/2016. Το νέο σύστημα άλλαξε τον τρόπο υπολογισμού και προέβλεψε επανυπολογισμό όλων των συντάξεων με βάση εθνική και ανταποδοτική σύνταξη.

Για ένα μεγάλο μέρος των παλαιών συνταξιούχων, η νέα σύνταξη που προέκυπτε ήταν χαμηλότερη από αυτή που ήδη έπαιρναν. Ο νομοθέτης δεν προχώρησε σε άμεση μείωση. Αντίθετα, κράτησε τη διαφορά ανάμεσα στην παλιά και τη νέα σύνταξη ως ξεχωριστό ποσό, την προσωπική διαφορά, το οποίο συνέχισε να καταβάλλεται πάνω από το νέο, χαμηλότερο ποσό.

Έτσι η καταβαλλόμενη σύνταξη έμεινε ίδια. Κάτω από την επιφάνεια όμως, ένα κομμάτι της ήταν πλέον «παγωμένο»: δεν αποτελούσε κανονική σύνταξη που δικαιούται αυξήσεις, αλλά μεταβατική προστασία που ο νόμος προόριζε να συρρικνωθεί με τον χρόνο.

Γιατί η αύξηση «εξαφανιζόταν»: ο μηχανισμός συμψηφισμού

Οι αυξήσεις στις κύριες συντάξεις επέστρεψαν το 2023, μετά από χρόνια παγώματος, με τον Ν.5078/2023. Το ποσοστό της αύξησης δεν είναι πολιτική απόφαση της στιγμής, αλλά προκύπτει από σταθερό τύπο του Ν.4387/2016: ισούται με τον μέσο όρο της μεταβολής του ΑΕΠ και του πληθωρισμού, με ανώτατο όριο τον πληθωρισμό.

Εδώ έμπαινε η παγίδα. Για όσους διατηρούσαν προσωπική διαφορά, η αύξηση δεν προστίθεται στη σύνταξη. Αφαιρούνταν πρώτα από την προσωπική διαφορά. Μόνο αν η διαφορά μηδενιζόταν, ο συνταξιούχος έβλεπε πραγματικό ποσό στην τσέπη του.

Το αποτέλεσμα ήταν ένα φαινομενικό παράδοξο. Η σύνταξη «αυξανόταν» στα χαρτιά κάθε χρόνο, αλλά το τελικό ποσό πληρωμής έμενε αμετάβλητο. Σύμφωνα με στοιχεία του Υπουργείου Εργασίας, περίπου 800.000 συνταξιούχοι δεν εισέπραξαν στο σύνολό τους τις αυξήσεις της περιόδου 2023–2025, ακριβώς επειδή αυτές απορροφήθηκαν από την προσωπική διαφορά.

Τι αλλάζει το 2026: η μισή αύξηση φτάνει στην τσέπη

Ο Ν.5259/2025, που δημοσιεύθηκε στο ΦΕΚ 228/Α/12.12.2025, αλλάζει τη λογική με το άρθρο 265. Η κατάργηση του συμψηφισμού δεν γίνεται μονομιάς, αλλά σε δύο φάσεις — και το 2026 είναι η πρώτη.

Για τη χρονιά αυτή, ο κανόνας διαμορφώνεται σε τρία σκέλη ανάλογα με το μέγεθος της προσωπικής διαφοράς:

• Όσοι μηδένισαν την προσωπική τους διαφορά έως τις 31 Δεκεμβρίου 2025 δικαιούνται ολόκληρη την αύξηση του 2026.
• Όσοι διατηρούν προσωπική διαφορά μικρότερη από το μισό του ποσού της αύξησης βλέπουν τη διαφορά να συμψηφίζεται, και εισπράττουν το υπόλοιπο — δηλαδή πάνω από τη μισή αύξηση.
• Όσοι έχουν προσωπική διαφορά μεγαλύτερη από το μισό του ποσού της αύξησης εισπράττουν ακριβώς το 50% της αύξησης, και το άλλο μισό συμψηφίζεται.

Σε απλά ελληνικά: το 2026 κανένας συνταξιούχος με προσωπική διαφορά δεν μένει πια στο μηδέν. Το ελάχιστο που φτάνει στην τσέπη είναι η μισή αύξηση.

Το 2027: τέλος του συμψηφισμού

Η δεύτερη φάση είναι και η καθοριστική. Από την 1η Ιανουαρίου 2027, ο συμψηφισμός καταργείται πλήρως. Η ετήσια αύξηση πιστώνεται ολόκληρη στη σύνταξη, ανεξάρτητα από το αν ο δικαιούχος διατηρεί προσωπική διαφορά και ανεξάρτητα από το ύψος της.

Η ρύθμιση αφορά περίπου 671.586 συνταξιούχους που κουβαλούν ακόμη υπόλοιπο προσωπικής διαφοράς από τον επανυπολογισμό του 2016. Το επιπλέον κόστος για τον προϋπολογισμό καλύπτεται από το κράτος, αφού πλέον η αύξηση δεν «χρηματοδοτείται» από τη συρρίκνωση της διαφοράς.

Η προσωπική διαφορά δεν εξαφανίζεται. Παραμένει ως ξεχωριστό, παγωμένο ποσό πάνω στη σύνταξη, το οποίο απλώς δεν αυξάνεται στο μέλλον. Η ουσιαστική αλλαγή είναι ότι σταματά να λειτουργεί ως «σφουγγάρι» που ρουφά την αύξηση.

Παράδειγμα Υπολογισμού για σύνταξη με προσωπική διαφορά

Συνταξιούχος με κύρια σύνταξη 1.250€, εκ των οποίων 45€ είναι προσωπική διαφορά. Ας υποθέσουμε ετήσια αύξηση 2,4%, κοντά στο ποσοστό του 2026, που αντιστοιχεί σε ποσό αύξησης περίπου 30€ τον μήνα.

Το ίδιο ποσό αύξησης, τρεις εντελώς διαφορετικές καταλήξεις. Ο συνταξιούχος του παραδείγματος περνά από μηδενικό όφελος σε ολόκληρη την αύξηση μέσα σε δύο χρόνια. Τα ποσά είναι ενδεικτικά και εξαρτώνται από το τελικό ποσοστό αύξησης κάθε έτους, το οποίο ανακοινώνεται με βάση τα στοιχεία ΑΕΠ και πληθωρισμού.

Ποιοι κερδίζουν πραγματικά — και ποιοι όχι

Η αλλαγή παρουσιάστηκε ευρέως ως «αυξήσεις για τους συνταξιούχους». Η διατύπωση αυτή είναι παραπλανητική, γιατί το όφελος δεν είναι καθολικό.

Κερδισμένοι είναι αποκλειστικά όσοι διατηρούν προσωπική διαφορά — κυρίως παλαιότεροι συνταξιούχοι που βγήκαν με υψηλότερες συντάξεις πριν το 2016. Αυτοί είναι που έβλεπαν τις αυξήσεις να χάνονται και τώρα αρχίζουν να τις εισπράττουν.

Για όλους τους υπόλοιπους δεν αλλάζει τίποτα. Ένας συνταξιούχος χωρίς προσωπική διαφορά, ή κάποιος που συνταξιοδοτήθηκε πρόσφατα με βάση το σύστημα του 2016, ήδη έπαιρνε ολόκληρη την ετήσια αύξηση. Η κατάργηση του συμψηφισμού δεν του προσθέτει ούτε ευρώ. Το μέτρο, δηλαδή, εξισώνει προς τα πάνω μια συγκεκριμένη κατηγορία, δεν χαρίζει γενική αύξηση.

Υπάρχει και μια πρακτική λεπτομέρεια που αλλάζει την εικόνα. Το ύψος του οφέλους εξαρτάται από το πόσο μεγάλη είναι η προσωπική διαφορά σε σχέση με την αύξηση. Όποιος κουβαλά μεγάλη διαφορά κέρδιζε στο παρελθόν μηδέν και θα χρειαζόταν πολλά χρόνια αυξήσεων για να τη «φάει». Τώρα δεν χρειάζεται πια να την εξαντλήσει: εισπράττει την αύξηση κανονικά, ενώ η διαφορά μένει στην άκρη, παγωμένη.

Κρατήσεις και φόρος στην προσωπική διαφορά

Ένα σημείο που συχνά προκαλεί σύγχυση αφορά τις κρατήσεις. Μετά την κατάργηση του συμψηφισμού, η προσωπική διαφορά αντιμετωπίζεται ως διακριτό τμήμα της σύνταξης, με διαφορετική μεταχείριση από το υπόλοιπο ποσό.

Οι ασφαλιστικές κρατήσεις, δηλαδή η εισφορά υπέρ υγειονομικής περίθαλψης και η Εισφορά Αλληλεγγύης Συνταξιούχων, υπολογίζονται μόνο πάνω στο άθροισμα εθνικής και ανταποδοτικής σύνταξης. Στο ποσό της προσωπικής διαφοράς δεν επιβάλλονται. Εκεί εφαρμόζεται μόνο ο φόρος εισοδήματος, όπως σε κάθε φορολογητέο εισόδημα. Πώς προκύπτει η μικτή και η καθαρή σύνταξη πάνω στην οποία υπολογίζονται όλα αυτά, το αναλύει το άρθρο για τη μικτή και καθαρή σύνταξη 2026.

Συχνές ερωτήσεις